Hakaret Suçu Şikayet Dilekçesi Nedir? Hakaret suçu; bir kimsenin onur, şeref ve saygınlığını rencide eden somut fiil isnadı veya sövme eyleminin 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 125. maddesi kapsamında suç olarak düzenlenmesidir. Hakaret suçu şikayete bağlı olduğundan savcılık kendiğilinden soruşturma başlatamaz; mağdurun hakareti öğrendiği tarihten itibaren 6 ay içinde Cumhuriyet Başsavcılığı’na şikayette bulunması zorunludur. Temel ceza 3 aydan 2 yıla kadar hapis veya adli para cezasıdır; alenen ya da sosyal medya üzerinden işlenmesi halinde ceza artırılır. Bu sayfadaki dilekçe örneği Av. Burak Mert Kaya tarafından hazırlanmış olup yüze karşı, gıyapta ve sosyal medya hakareti için ayrı taslaklar içermektedir.
Temel Ceza
3 ay – 2 yıl hapis veya adli para cezası
Alenen / Sosyal Medya
Ceza 1/3 ila 1/2 artırım
Şikayet Süresi
Öğrenmeden itibaren 6 ay
Dava Zamanaşımı
8 yıl
Şikayete Bağlı mı?
Evet – şikayetsiz soruşturma yok
Uzlaştırma
Zorunlu (dava öncesinde)
Görevli Mahkeme
Asliye Ceza Mahkemesi
Başvuru Yeri
Cumhuriyet Başsavcılığı
Bu Yazımızda Neler Bulacaksınız
- TCK m.125 – Hakaret Suçu Kanun Metni
- Hakaret Suçu Nedir? Unsurları ve Sınırları
- Hakaret Suçunun Cezası ve Nitelikli Haller
- 6 Aylık Şikayet Süresi: Nasıl Hesaplanır?
- Delil Toplama: Yüz Yüze, Mesaj ve Sosyal Medya Hakareti
- Hakaret Suçu Şikayet Dilekçesi Örneği (Üç Senaryo)
- Uzlaştırma Süreci: Şikayetten Önce Bilinmesi Gerekenler
- Sosyal Medyadan Hakaret: Nereye Şikayet Edilir?
- Yargıtay Kararları – Emsal İçtihatlar
- Sık Sorulan Sorular
TCK m.125 – Hakaret Suçu Kanun Metni
(2) Fiilin, mağduru muhatap alan sesli, yazılı veya görüntülü bir ileti ile işlenmesi hâlinde, yukarıdaki fıkrada belirtilen cezaya hükmolunur.
(3) Hakaret suçunun;
a) Kamu görevlisine karşı ve göreviyle bağlantılı olarak, b) Dini, siyasi, sosyal, felsefi inanç, düşünce ve kanaatlerini açıklaması, değiştirmesi, yaymaya çalışması, mensup olduğu dinin emir ve yasaklarına uygun davranması nedeniyle, c) Kişinin mensup bulunduğu dine göre kutsal sayılan değerler hakkında, işlenmesi hâlinde, ceza bir yıldan az olamaz.
(4) Hakaretin alenen işlenmesi hâlinde ceza altıda biri oranında artırılır.
(5) Kurul hâlinde çalışan kamu görevlilerine yönelik hakaret, kurulu oluşturan üyelere karşı işlenmiş sayılır. Ancak, bu hâlde verilecek ceza üçte birden fazla artırılamaz.
Hakaret Suçu Nedir? Unsurları ve Sınırları
Hakaret suçu iki temel eylem biçimiyle işlenebilir: somut fiil veya olgu isnadı ve sövme. İkisi arasındaki fark; somut fiil isnadı belirli bir eylemi mağdura atfederken, sövme herhangi bir somut isnat olmaksızın doğrudan aşağılayıcı söz veya ifade kullanmaktır.
Hakaret Sayılan Haller
Mağdurun onurunu doğrudan zedeleyen, onu küçük düşüren veya toplum içindeki itibarını sarsacak nitelikte somut olgu veya fiil isnadı. Sövme niteliğindeki küfür ve aşağılayıcı sözler. Alenen veya sosyal medya aracılığıyla yapılan karalayıcı paylaşımlar.
Hakaret Sayılmayan Haller
Eleştiri sınırları içinde kalan sert ifadeler. Kamuoyunu ilgilendiren konularda dile getirilen gerçeğe dayalı değerlendirmeler. Bilimsel tartışmalar ve sanatsal ifadeler. Savunma amacıyla kullanılan ifadeler (karşılıklı hakaret durumunda her iki taraf için değerlendirme yapılır).
Yargıtay’ın Temel Ölçütü: Bir ifadenin hakaret oluşturup oluşturmadığı, salt söyleyen kişinin kastına değil; söyleniş biçimine, bağlamına ve ortalama bir kişinin o ifadeden ne anlayacağına göre değerlendirilir. “Sen aptalın birisin” ifadesi bağlama göre hakaret sayılabilirken, bir tartışma ortamında kullanılan ağır eleştiri niteliğindeki söz hakaret oluşturmayabilir. Her dava kendi somut koşullarında ayrıca değerlendirilmelidir.
Hakaret Suçunun Cezası ve Nitelikli Haller
| Hal | Ceza |
|---|---|
| Temel hal (yüze karşı veya yazılı/sesli ileti) | 3 ay – 2 yıl hapis veya adli para cezası |
| Alenen işlenmesi (sosyal medya dahil) | Temel ceza + 1/6 artırım |
| Kamu görevlisine görevi nedeniyle | En az 1 yıl hapis |
| Dini, siyasi veya felsefi inanç nedeniyle | En az 1 yıl hapis |
| Cumhurbaşkanına hakaret (TCK m.299) | 1 – 4 yıl hapis (basın yoluyla artırımlı) |
| Gıyapta (yokluğunda) hakaret | İhtilat koşulu: en az 3 kişinin duyması |
| İspat hakkı kullanılması ve gerçek olduğu ispatlanması | Ceza verilmez (kamu yararı koşulu) |
6 Aylık Şikayet Süresi: Nasıl Hesaplanır?
Hakaret suçu şikayete bağlı suçlardandır. Bu, savcılığın kendi kendine soruşturma başlatamayacağı anlamına gelir. Mağdurun hakareti öğrendiği tarihten itibaren 6 ay içinde şikayette bulunması zorunludur.
6 Aylık Süreyi Yönetmek: Süre, hakaret içerikli ifadenin mağdur tarafından öğrenildiği günden başlar. Yüze karşı hakarette bu tarih nettir; gıyapta hakarette ise mağdurun durumdan haberdar olduğu tarih esas alınır. Sosyal medya paylaşımlarında içeriği ilk gördüğünüz tarih belirleyicidir. Bu nedenle delilleri güvence altına almak ve hemen şikayete başvurmak hak kaybını önler. 6 ay geçirildikten sonra şikayet hakkı tamamen düşer; savcılık soruşturma başlatmaz.
Delil Toplama: Yüz Yüze, Mesaj ve Sosyal Medya Hakareti
| Hakaret Türü | Temel Delil | Dikkat Edilmesi Gereken |
|---|---|---|
| Yüze karşı hakaret | Tanık beyanları (en az 2-3 kişi önerilir) | Tanıkların isim ve iletişim bilgileri dilekçeye yazılmalıdır |
| Gıyapta hakaret | İhtilat: en az 3 kişi duymuş olmalıdır + tanık beyanları | 3 kişi şartı (ihtilat) olmadan gıyapta hakaret suçu oluşmaz |
| Sosyal medya hakareti | Ekran görüntüsü + gerekirse noter tespiti | İçerik silinmeden önce tarih-saat görünür biçimde kayıt altına alınmalıdır |
| Mesaj veya e-posta ile hakaret | Mesaj çıktısı, ekran görüntüsü, çağrı kaydı | Gönderen numarası ve tarih açıkça görünmelidir |
| Sesli arama veya ses kaydı | Kayıt dosyası (kişisel kullanım amacıyla yapılmışsa hukuka uygundur) | Üçüncü kişilere haber vermeden yapılan kayıt delil niteliği taşıyabilir |
Sosyal Medya Delilinde Kritik Adım: Paylaşımın ekran görüntüsünü almak yeterli olmayabilir; içerik silinirse ispat güçleşir. Noterden tespit yaptırma ya da e-Devlet üzerinden başvurulabilen dijital içerik tespit servisleri kullanılabilir. Güncel tarih ve saatin ekran görüntüsüne yansıdığından emin olun; gönderen profil sayfasını ve URL’yi de fotoğraflayın.
Hakaret Suçu Şikayet Dilekçesi Örneği (Üç Senaryo)
Aşağıdaki dilekçe örneği Av. Burak Mert Kaya tarafından hazırlanmış olup üç farklı senaryoyu kapsamaktadır. Somut durumunuza uyan bölümleri kullanın; kullanmayacağınız paragrafları dilekçenizden çıkarın. Bu taslağı kullanmadan önce mutlaka bir avukattan destek alın.
Gıyapta Hakaret
Sosyal Medya
(T.C. Kimlik No: ………………….)
Adres: ……………………………………….)
(T.C. Kimlik No: …………………. / Bilinmiyorsa “Kimliği tahkikat aşamasında tespit edilecek şahıs”)
Adres: ………………………………………
Müşteki / Mağdur
Müşteki Vekili
Hakaret Suçu Şikayet Dilekçesi Örneğini İndirin
Av. Burak Mert Kaya tarafından hazırlanan dilekçe taslağını PDF olarak indirin.
Avukata Sor
Hakaret suçu dilekçenizin hazırlanması, delil güvence altına alınması ve soruşturma sürecinin takibi için hukuki destek alın.
Uzlaştırma Süreci: Şikayetten Önce Bilinmesi Gerekenler
Hakaret suçu, uzlaştırma kapsamındaki suçlar arasında yer almaktadır. Bu; şikayet yapıldıktan sonra savcılık tarafından her iki tarafa uzlaştırmacı atanacağı ve tarafların önce uzlaştırma sürecine tabi tutulacağı anlamına gelir.
Uzlaştırma Süreci Nasıl İşler?
Şikayet üzerine savcılık taraflara uzlaştırmacı atar. Uzlaştırmacı her iki tarafla ayrı ayrı görüşür ve anlaşma zemini arar. Anlaşma sağlanırsa dava düşer; anlaşma sağlanamazsa soruşturma devam eder. Uzlaştırmaya katılmak zorunludur; katılmama hakkınız olmakla birlikte sonucu etkiler.
Uzlaştırmada Dikkat Edilmesi Gerekenler
Uzlaştırma görüşmesine avukat eşliğinde katılmak hakkınızdır. Teklif edilen uzlaştırma bedeli veya özür yeterliyse kabul edebilirsiniz; yetersizse reddedin. Kabul ettiğiniz uzlaştırma kararı kesinleşir ve ileride tekrar şikayette bulunamazsınız. Bu nedenle uzlaştırmayı aceleyle kabul etmek hak kaybına yol açabilir.
Sosyal Medyadan Hakaret: Nereye Şikayet Edilir?
Sosyal medya hakareti; TCK m.125/4 uyarınca alenen işlenmiş hakaret kapsamındadır ve temel cezaya altıda bir oranında artırım uygulanır. Twitter, Instagram, Facebook, TikTok ve WhatsApp gibi platformlarda yapılan paylaşımlar bu kapsamdadır.
- Şikayet yeri: Mağdurun oturduğu yerdeki Cumhuriyet Başsavcılığı’na dilekçeyle başvurulur. Suçun internet üzerinden işlenmesinde mağdurun yerleşim yeri savcılığı yetkilidir.
- İçeriğin kaldırılması: Şikayet dilekçesine ek olarak, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’na (BTK) başvurarak içeriğin kaldırılması veya engellenmesi talep edilebilir.
- Anonim hesaplar: Savcılık, şüphelinin kimliğini platform üzerinden talep edebilir. Anonim bir hesap sahibinin kimin olduğunun tespiti; platform kayıtları ve IP adres sorgulaması yoluyla yapılır.
- Delil güvencesi: Paylaşım silinmeden önce ekran görüntüsü alın ve noter tespiti yaptırın; bu, sonradan silinen içerik için belirleyici delil olur.
Yargıtay Kararları – Emsal İçtihatlar
Yargıtay; hakaret suçunun oluşup oluşmadığının belirlenmesinde kullanılan ifadenin salt sözcük anlamının değil, söyleniş bağlamının, failin kastının ve mağdur üzerindeki objektif etkisinin birlikte değerlendirilmesi gerektiğini içtihat etmektedir. Ağır bir tartışma ortamında kullanılan kaba söz, aynı ifadenin sakin bir ortamda edilmesinden farklı değerlendirilebilir. Her dava somut koşullarıyla ele alınmalıdır.
Yargıtay; gıyapta işlenen hakaretin suç oluşturabilmesi için en az üç kişinin (ihtilat) olayı duymuş ya da görmüş olması gerektiğini yerleşik içtihatla hükme bağlamıştır. Gıyapta söylenen hakaret içerikli sözü duyan kişi sayısı ikinin altında kalıyorsa suç oluşmaz. Üç kişi ölçütünün somut delillerle kanıtlanması; dilekçede tanıkların eksiksiz belirtilmesiyle sağlanır.
Yargıtay; kamuya açık sosyal medya hesabında yapılan hakaret içerikli paylaşımın alenen işlenmiş hakaret kapsamında değerlendirileceğini içtihat etmektedir. Buna karşın yalnızca belirli kişilerin görebileceği gizli bir grup ya da kapalı hesapta yapılan paylaşım “aleniyet” koşulunu her zaman karşılamayabilir. İçeriğe kimlerin erişebildiğinin dilekçede açıkça belirtilmesi savunma ve iddia açısından belirleyici rol oynar.
Yargıtay; iki tarafın birbirini hakarete uğrattığı durumlarda mahkemenin her iki sanık hakkında da TCK m.129/3 kapsamında ceza vermeyebileceğini ya da cezayı indirebileceğini içtihat etmektedir. Bu düzenleme “karşılıklı hakaret” olarak bilinir. Şikayette bulunan tarafın da aynı olayda hakaret ettiğinin tespit edilmesi; aleyhine sonuç doğurabilir. Bu nedenle dilekçede yalnızca sizin maruz kaldığınız hakaret esas alınmalı; karşılıklı sözler net biçimde ayrıştırılmalıdır.
Sık Sorulan Sorular
Ankara Ceza Avukatı – Hakaret Suçu Şikayetinde Hukuki Destek
Hakaret suçu şikayeti hazırlanırken; olayın somut biçimde ve doğru hukuki nitelendirmeyle anlatılması, delillerin usulüne uygun güvence altına alınması, 6 aylık şikayet süresinin kaçırılmaması, gıyapta hakaret için ihtilat unsurunun belgelenmesi ve uzlaştırma sürecinin stratejik yönetilmesi gerekmektedir. Eksik ya da hatalı hazırlanan bir dilekçe; haklı olduğunuz bir davada bile ret kararıyla sonuçlanabilir.
Ankara merkezli ceza hukuku büromuz; hakaret suçu şikayet dilekçesi hazırlanması, delil güvencesi, soruşturma ve kovuşturma sürecinin takibinde kapsamlı hukuki destek sunmaktadır.
Avukata Sor
Hakaret suçu şikayeti veya savunma sürecinde hukuki destek için bizimle iletişime geçin.